15 Eylül 2020 Salı

Kısa çalışma, izin hakkını ortadan kaldırmaz

Yazarın Tüm Yazıları


5 yıldır aynı işyerinde çalışıyorum. 27 Nisan tarihine kadar haftada iki gün 12 saat, diğer günler 8 saat çalıştım. İşveren hiçbir ödeme yapmadı. Son ayda diğer çalışanların izinlerinde beni işe çağırıp üçer gün 12 saat çalıştırıyor. Ödemeyi 12 saat üzerinden değil, 8 saat üzerinden, kısa çalışma ödeneğini düşerek hesaplıyor. İşyeri ne kapandı, ne de çalışma azaltıldı, tam gün çalışıyor. İşveren, kısa çalışma ödeneği aldığım için beni çalışmaya zorlar mı? Bu durumda senelik izin hakkım var mı? Başka işçi çalıştığı için senelik izin kullanıyor, işveren benim senelik izin hakkım olmadığını söylüyor.

İşyerindeki kısa çalışma uygulaması kapsamında İŞKUR'a bildirilen azaltılmış çalışma süresi kadar çalışmakla yükümlüsünüz. Azaltılmış çalışma süresinin üzerinde çalıştırılmanız yasal değil. Tespiti ya da şikâyetiniz halinde ödenen kısa çalışma ödeneği işverenden yasal faizi ile tahsil edilir. Ayrıca bu durum size iş sözleşmenizi haklı nedenle fesih hakkı verir.

İşverenin, yıllık izin hakkınız olmadığına ilişkin söyleminin gerekçesini anlayamadım. Kısa çalışma yapılması yıllık ücretli izin hakkını ortadan kaldırmaz. Hak kazanılan iznin kullanılmasında kısa çalışma ve ücretli izin süresi içe geçemez, ancak azaltılmış çalışma süresinde ücretli izin kullandırılabilir.

Örneğin, işyerinde kısa çalışma uygulaması kapsamında haftalık çalışma süresi 1/2 oranında azaltılmış ise, bu durum işyerinde ayda 15 gün karşılığı çalışılması, 15 gün karşılığı çalışılmaması anlamına gelir. Bu durumda 15 günlük çalışma günlerinde yıllık ücretli iznin kullanılması mümkün hale gelir.

 

İsteğe bağlı ödenen primler Bağ-Kur'a sayılır

10 Haziran 1967 doğumluyum. 877 gün SSK prim ödemem var. Henüz ödenmemiş 110 gün Bağ-Kur, 720 gün doğum borçlanması hakkım var. “3600 günle 58 yaşın dolduğunda emekli olursun” dediler. Geriye kalan 1900 günü isteğe bağlı sigortalı olarak ödeyebilir miyim? Ev hanımıyım, dizlerimdeki rahatsızlıktan dolayı çalışamam. Bir de isteğe bağlı Bağ-Kur ödeniyormuş. O zaman emekliliğim kaç yıl atar ve aylık ödeme ne kadar olur?

İsteğe bağlı sigortalı olarak ödenen primler, 4/b (Bağ-Kur) kapsamında geçen sigortalılık süresi olarak değerlendiriliyor. 3600 günle 4/a (SSK) statüsünden emekli olabilmeniz için en fazla 1259 gününü isteğe bağlı sigortalı olarak ödeyebilirsiniz. 1900 günden geri kalan eksik günü 4/a kapsamında çalışarak tamamlamanız gerekir.

4/a kapsamında çalışmanız mümkün olmayacak ise 5400 prim günüyle 4/b statüsünden emekli olabilirsiniz. Bu durumda eksik kalan 3700 günlük primi isteğe bağlı sigortalı olarak 4/b kapsamında ödeyebilirsiniz. Aylık ödenecek isteğe bağlı sigorta primi, belirleyeceğiniz prime esas kazancın yüzde 32 kadar olup, en az asgari ücretin yüzde 32'si kadardır.

 

Yurtdışında yaşayan kız çocuğu yetim aylığı alabilir mi?

Ben SSK emeklisiyim. Eşim  ise  özel bir bankanın emekli sandığından emekli. Evlenmemiş ve yurtdışında  yaşamakta  olan kızımız işini kaybetmiş durumda. Benim ve/veya babasının vefatı halinde kızımıza maaş bağlanır mı (tabii ki bugünkü şartlar devam  ederse)? Belli bir yaşı beklemesi gerekir mi? Özellikle  banka sandığının sağlık yardımından faydalanabilir mi?

Allah geçinden versin, sizin ya da eşinizin vefatı halinde, evli olmaması ve Türkiye'de ya da yurtdışında sigortalı olarak çalışmaması koşuluyla kızınıza aylık bağlanır. Aylık bağlanması için belli bir yaşı beklemesi gerekmez. Sizden aylık bağlanması halinde SGK'dan, babasından aylık bağlanması halinde ise babanın emekli olduğu banka emekli sandığından sağlık yardımı alır.


Sözcü Gazetesi - 15.09.2020

  • Mevzuatta Son Çıkanlar