İÇİNDEKİLER

 

BÖLÜM I

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ KAVRAMI

 

PERSONEL YÖNETİMİNDEN İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNE GEÇİŞ      19

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNİN AMACI.................... 21

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNDE STRATEJİK ANLAYIŞ 24

İNSAN KAYNAKLARI BÖLÜMÜNÜN ÖRGÜTLENMESİ....... 26

 

BÖLÜM II

İNSAN KAYNAKLARINDA İŞ ANALİZLERİ

 

İŞ ANALİZİ..................................................................... 29

İŞ ANALİZİNDE KULLANILAN KAVRAMLAR.................... 31

İŞ ANALİZİNİN AMACI VE KULLANILDIĞI ALANLAR...... 32

İŞ ANALİZİ SÜRECİ......................................................... 33

İŞ ANALİZİNDE KULLANILAN YÖNTEMLER.................... 34

1. Geleneksel Yöntemler.................................................................. 34

2. Yapılandırılmış Yöntemler.......................................................... 34

3. Kritik Vakalar Tekniği................................................................. 36

İŞ ANALİZLERİ SONUÇLARI............................................ 37

 

BÖLÜM III

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNDE PLANLAMA

 

İNSAN KAYNAKLARI PLANLAMASI................................. 42

İNSAN KAYNAKLARI PLANLAMASININ AMACI VE KAPSAMI   44

İNSAN KAYNAKLARI PLANLAMASINDA BAŞVURULAN TAHMİN TEKNİKLERİ      50

Yargısal-Sezgisel Tahmin Teknikleri................................................ 51

Sayısal-İstatistiksel Tahmin Teknikleri........................................... 53

İNSAN KAYNAKLARI PLANLARININ HAZIRLANMASI ..... 54

Yerleştirme Çizelgelerinin Hazırlanması.......................................... 54

İnsan Kaynağı Temininin Planlanması............................................. 55

İnsan Kaynakları Planlarının Son Şeklini Alması............................. 57

 

BÖLÜM IV

İNSAN KAYNAKLARINDA İŞE ALMA SÜRECİ

 

ADAY TOPLAMA SÜRECİ ................................................. 61

ADAY TOPLAMA YÖNTEMLERİ....................................... 62

İç Kaynaklardan Aday Toplama Yöntemleri.................................... 63

Dış Kaynaklardan Aday Toplama Yöntemleri.................................. 64

PERSONEL SEÇİM SÜRECİ............................................... 69

PERSONEL SEÇİMİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER............... 72

PERSONEL SEÇİM TEKNİKLERİ...................................... 73

Başvuru Formlarının ve Özgeçmişlerin İncelenmesi........................ 73

Referanslar...................................................................................... 75

Testler ............................................................................................ 75

Psikoteknik Testler......................................................................... 78

Görüşme.......................................................................................... 79

Diğer Teknikler............................................................................... 81

PERSONEL SEÇİM SÜRECİNİN TAMAMLANMASI............. 83


BÖLÜM V

İŞ SÖZLEŞMESİNİN YAPILMASI

 

İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA EHLİYETİ.................................. 86

Genel Ehliyet Şartları...................................................................... 86

İş Hukukuna Özgü Ehliyet Sınırlamaları.......................................... 87

İŞ SÖZLEŞMESİNİN ŞEKLİ.............................................. 92

İŞ SÖZLEŞMESİNİN TÜRLERİ.......................................... 96

Sürekli-Süreksiz İş Sözleşmeleri...................................................... 96

Süresi Belirli-Süresi Belirsiz İş Sözleşmeleri.................................... 96

Deneme Süreli-Deneme Süresiz İş Sözleşmeleri............................... 97

Tam Süreli-Kısmî Süreli İş Sözleşmeleri.......................................... 98

Takım Sözleşmesi............................................................................ 99

İŞ SÖZLEŞMESİNDE İŞÇİNİN BORÇLARI........................ 100

İş Görme Borcu............................................................................. 100

Sadakat Borcu............................................................................... 103

İşverenin Emir ve Talimatlarına Uyma Borcu............................... 103

Rekabet Etmeme Borcu................................................................. 104

 

BÖLÜM VI

İNSAN KAYNAKLARINDA ORYANTASYON VE İŞE YERLEŞTİRME

 

ORYANTASYON............................................................. 105

ORYANTASYON EĞİTİMİNİN HAZIRLANMASI............... 106

Oryantasyon Eğitimi Programlarının Amacı ve İçeriği................... 106

Oryantasyon Eğitimi Programlarının Sağladığı Yararlar................ 108

Oryantasyon Eğitimi Programlarının Geliştirilmesi........................ 110

ORYANTASYON EĞİTİMİNİN UYGULANMASI  ............... 115

İşletmeye Yönelik Bilgilerin Verilmesi........................................... 116

Bölüme ve İşe Yönelik Bilgilerin Verilmesi .................................... 117

Oryantasyon Eğitiminin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi................ 118

İŞE YERLEŞTİRME ....................................................... 120

YERLEŞTİRME KARARLARININ SINIFLANDIRILMASI .. 121

Terfiler ......................................................................................... 121

Transferler.................................................................................... 122

Rütbe İndirimi............................................................................... 123

İŞTEN AYRILMALAR..................................................... 123

Aşınma.......................................................................................... 123

İşin Sona Ermesi ........................................................................... 124

İşe Son Verilmesi........................................................................... 124

YERLEŞTİRMEDE KARŞILAŞILAN SORUNLAR............... 124

İNSAN KAYNAKLARININ GELİŞTİRİLMESİ................... 126

 

BÖLÜM VII

İŞ SÖZLEŞMESİYLE İŞE ALMA ZORUNLULUĞU (ZORUNLU İSTİHDAM)

 

ÖZÜRLÜ VE ESKİ HÜKÜMLÜ İSTİHDAMI ZORUNLULUĞU 130

Zorunlu İstihdam Oranları............................................................. 130

Çalıştırılacak Özürlü ve Eski Hükümlü İşçi Sayısının Tespiti.......... 132

Kısmi Süreli Çalışanların Tam Süreli Çalışmaya Nasıl Dönüştürüleceği 133

Türkiye İş Kurumu’nun Aracılığı................................................... 134

İşyeri ve Çalışma Koşullarının Özürlülere Göre Hazırlanması......... 135

Özürlülerin Çalıştırılamayacakları İşler ve Eski Hükümlülerin Çalıştırılmayacakları İşyerleri       136

ASKERLİK VEYA KANUNÎ BİR ÖDEV SEBEBİYLE İŞTEN AYRILAN İŞÇİLERİ YENİDEN İŞE ALMA ZORUNLULUĞU............................................. 136

İŞYERİ HEKİMİ VE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI ÇALIŞTIRMA ZORUNLULUĞU   136

Zorunluluk Kapsamındaki İşverenler............................................. 136

İşverenin Yükümlülükleri.............................................................. 138

İşyeri Sağlık ve Güvenlik Birimi (İSGB)......................................... 140

Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi (OSGB)........................................ 140

 

BÖLÜM VIII

İŞ SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ

 

İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESİH DIŞINDA SONA ERMESİ........ 142

Tarafların Anlaşmasıyla Sözleşmenin Sona Ermesi (İkale)............. 142

Taraflardan Birinin Ölümü ile Sözleşmenin Sona Ermesi............... 144

Belirli Süreli İş Sözleşmesinde Sürenin Dolması İle Sözleşmenin Sona Ermesi        144

İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESİH YOLUYLA SONA ERMESİ....... 145

Fesih Kavramı ve Feshin Şekli........................................................ 145

Fesih Çeşitleri................................................................................ 145

SÜRESİ BELİRLİ İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESHİ................... 146

Süresi Belirli İş Sözleşmesinin İşveren Tarafından Feshi................ 146

Yargıtay Kararlarında Ortaya Konan İlkeler ................................. 148

Süresi Belirli İş Sözleşmesinin İşçi Tarafından Feshi...................... 153

SÜRESİ BELİRSİZ İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESHİ................. 154

İşçi veya İşveren Tarafından Fesih Bildirim Süresi Verilmesi......... 155

Bildirim Sürelerine Uyulmamasının Hukukî Sonucu...................... 157

Fesih Bildirim Süresi İçinde İşçiye Yeni İş Arama İzni Verilmesi... 160

İŞVERENİN FESİH HAKKINI KÖTÜYE KULLANMASI VE SONUÇLARI            161

Kötüniyet Tazminatı...................................................................... 161

Sendikal Tazminat.......................................................................... 161

FESHİN SINIRLANDIRILMASI VE GECİKTİRİLMESİ...... 162

Feshin Sınırlandırılması................................................................. 162

Feshin Geciktirilmesi..................................................................... 163

ÇALIŞMA KOŞULLARINDA DEĞİŞİKLİK VE İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESHİ         165

SÜRESİ BELİRLİ VEYA BELİRSİZ İŞ SÖZLEŞMELERİNİN HAKLI SEBEPLE DERHÂL FESHİ..................................................................................... 168

Sözleşmenin İşçi Tarafından Haklı Sebeple Derhâl Feshi Sağlık Sebepleri (İşK. md. 24/I)              170

İşverenin Ahlâk ve İyiniyet Kurallarına                              Uymayan Hâlleri ve Benzerleri (İş K. md.24/II)  171

Zorlayıcı Sebepler (İşK. md.24/III)............................................... 174

Sözleşmenin İşveren Tarafından Haklı Sebeple Derhâl Feshi Sağlık Sebepleri (İşK. md.25/I)       175

İşçinin Ahlâk ve İyiniyet Kurallarına Uymayan Hâlleri ve Benzerleri (İşK. md.25/II)       177

Zorlayıcı Sebepler (İşK. md.25/III)............................................... 181

İşçinin Gözaltına Alınması veya Tutuklanması (İşK. md.25/IV)..... 182

 

BÖLÜM IX

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNDE PERFORMANS DEĞERLENDİRME

 

PERFORMANS DEĞERLENDİRME................................... 183

Başarılı bir Performans Değerlendirme Sisteminin Oluşturulması.. 184

Performans Değerlendirmenin Amacı ve Yararlanılan Alanlar....... 185

PERFORMANS YÖNETİMİ.............................................. 187

Performans Değerlendirme Süreci................................................. 188

Performans Değerlendirmenin Uygulanması.................................. 189

PERFORMANS DEĞERLENDİRMEDE KULLANILAN YÖNTEMLER         190

Kişinin Tek Başına Değerlendirmesinin Yapıldığı Yöntemler......... 190

Kıyaslamalı Değerlendirme Yöntemleri.......................................... 195

Diğer Yöntemler............................................................................ 197

PERFORMANS DEĞERLENDİRMEDE YAPILAN HATALAR 198

 

BÖLÜM X

İŞ GÜVENCESİ

 

İŞ GÜVENCESİ KAVRAMI............................................... 201

İŞ KANUNU’NDAKİ İŞ GÜVENCESİ HÜKÜMLERİ............ 203

İş Güvencesi Hükümlerinden Yararlananlar.................................. 203

Feshin Geçerli Bir Sebebe Dayanması............................................ 207

Geçersiz Feshin Sonuçları............................................................... 211

İş Güvencesi Tazminatlarının Hesaplanması.................................. 214

Yargıtay Kararlarından Örnekler................................................... 217

TOPLU İŞÇİ ÇIKARMA................................................... 222

 

BÖLÜM XI

İNSAN KAYNAKLARINDA ÜCRETLENDİRME VE ÜCRET YÖNETİMİ

 

ÜCRETLENDİRME......................................................... 225

ÜCRETLENDİRME SÜRECİ............................................. 227

İş Analizleri................................................................................... 228

İş Değerlemesi............................................................................... 229

İş Değerleme Yöntemlerinin Karşılaştırılması............................... 240

Ücret ve Maaş Araştırmaları.......................................................... 241

İşlerin Fiyatlandırılması................................................................ 242

ÜCRET YÖNETİMİ......................................................... 243

BÖLÜM XII

İŞ HUKUKU AÇISINDAN ÜCRET

 

İŞVERENİN ÜCRET ÖDEME BORCU................................ 246

Ücretin Tanımı.............................................................................. 246

Ücretin Miktarı ve Asgarî Ücret.................................................... 247

Ücretin Ödenme Yeri..................................................................... 248

Ücretin Ödenme Zamanı................................................................ 249

ÜCRETİN KORUNMASI.................................................. 250

 

BÖLÜM XIII

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNDE KARİYER

 

KARİYER...................................................................... 253

KARİYER İLE İLGİLİ TEMEL KAVRAMLAR ................... 254

Kariyer Evreleri............................................................................ 254

Kariyer Ortası................................................................................ 256

Kariyer Yolu.................................................................................. 257

Kariyer Amaçları .......................................................................... 259

Kariyer Planlama .......................................................................... 260

Kariyer Yönetimi........................................................................... 261

KARİYER GELİŞTİRME................................................. 262

KARİYERDE KARŞILAŞILAN SORUNLAR....................... 264

 

BÖLÜM XIV

İŞVERENİN İŞÇİYİ KORUMA VE EŞİT İŞLEM BORCU

 

KORUMA BORCUNUN KAPSAMI..................................... 269

İşverenin İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin Yükümlülükleri............ 270

İşverenin Sorumluluğu.................................................................. 272

İşçilerin Güvenliksiz İşyerinde Çalışmaktan Kaçınma Hakkı.......... 277

İŞVERENİN EŞİT İŞLEM YAPMA BORCU........................ 278

İŞVERENİN DİĞER BORÇLARI....................................... 278

 

BÖLÜM XV

ÇALIŞMA SÜRELERİ

 

ÇALIŞMA SÜRESİ KAVRAMI.......................................... 279

NORMAL ÇALIŞMA SÜRELERİ....................................... 280

Haftalık Çalışma Süresi.................................................................. 280

Günlük Çalışma Süresi................................................................... 281

Özelliği Olan İşlerde Çalışma Süresi............................................... 282

TELAFİ ÇALIŞMASI ...................................................... 283

KISA ÇALIŞMA.............................................................. 285

Kısa Çalışma Yapılabilecek Haller.................................................. 287

İş-Kur’a Bildirim ve Uygunluk Tespiti........................................... 288

Kısa Çalışma Ödeneğinden Yararlanmanın Koşulları...................... 289

Kısa Çalışma Ödeneğinin Miktarı ve Süresi.................................... 290

Kısa Çalışma Ödeneğinin Süresi..................................................... 292

FAZLA ÇALIŞMA SÜRELERİ........................................... 293

“Fazla Çalışma” Kavramı................................................................ 293

“Fazla Sürelerle Çalışma” Kavramı................................................. 295

Fazla Çalışma Ücreti veya Serbest Zaman...................................... 295

Fazla Çalışma Çeşitleri................................................................... 296

Fazla Çalışmanın Yasaklandığı İşler ve Kişiler................................ 299

GECE ÇALIŞMALARI..................................................... 300

Gece Çalışması Kavramı................................................................ 300

Gece Çalıştırma Yasağı................................................................... 301


BÖLÜM XVI

DİNLENME SÜRELERİ

 

GÜNLÜK ÇALIŞMA SÜRESİ ARASINDA DİNLENME: ARA DİNLENMESİ          302

HAFTALIK DİNLENME: ÜCRETLİ HAFTA TATİLİ........... 303

BAYRAM VE YILBAŞI DİNLENMESİ: ULUSAL BAYRAM VE GENEL TATİLLER          304

YILLIK DİNLENME: YILLIK ÜCRETLİ İZİN.................... 306

Yıllık Ücretli İzine Hak Kazanmak İçin Çalışılması Gereken Süre.. 306

Kanunî Yıllık Ücretli İzin Süreleri.................................................. 308

Yıllık Ücretli İznin Kullanılması..................................................... 309

Önceki Çalışma Sürelerinin Yıllık İzin Hakkında Dikkate Alınıp Alınmayacağı       312

Yıllık İzin Ücreti............................................................................ 312

 

BÖLÜM XVII

KIDEM TAZMİNATI, ÇALIŞMA BELGESİ VE İBRANAME

 

KIDEM TAZMİNATININ TANIMI VE ŞARTLARI.............. 314

Tanımı........................................................................................... 314

Kıdem Tazminatına Hak Kazanma Şartları..................................... 315

1. İş Sözleşmesinin Kanunda Gösterilen Hâllerden Biri İle Feshedilmesi veya İşçinin Ölümü................................................................. 315

2. İşçinin En Az Bir Yıl Çalışmış Olması..................... 321

KIDEM TAZMİNATININ MİKTARI VE HESAPLANMASI.. 323

Kıdem Tazminatının Miktarı ve Tavanı.......................................... 323

Kıdem Tazminatının Hesaplanması................................................ 324

KIDEM TAZMİNATININ HESABINDA DİKKATE ALINACAK ÖDEMELER        325

KIDEM TAZMİNATININ HESABINDA DİKKATE ALINMAYACAK ÖDEMELER           326

KIDEM TAZMİNATININ ZAMANINDA ÖDENMEMESİ HALİNDE GECİKME FAİZİ VE ZAMANAŞIMI................................................................ 331

KIDEM TAZMİNATI UYGULAMASINDAKİ AKSAKLIKLAR 332

KIDEM TAZMİNATI FONU ............................................ 333

1. Fon Bireysel Emeklilik Şirketleriyle İlişkilendirilecek................ 334

2. İşveren Kayıtdışına İtilecek....................................................... 335

3. İş Güvencesi Etkisiz Kılınacak.................................................... 336

4. İşveren Nitelikli İşçiyi İşyerinde Zor Tutacak........................... 336

5. Kıdem Tazminatı Her Durumda Ödenmeyecek.......................... 336

6. Kıdem Tazminatı Miktarı Düşecek............................................. 337

İŞÇİYE ÇALIŞMA BELGESİ VERİLMESİ.......................... 338

İŞÇİDEN İBRANAME ALINMASI.................................... 338

 

BÖLÜM XVIII

ÖZELLİĞİ OLAN İŞLERDE UYGULANACAK İŞ HUKUKU KURALLARI

 

POSTALAR HALİNDE ÇALIŞMALARA İLİŞKİN KURALLAR 341

Posta Sayısının Düzenlenmesi ve İlanı........................................... 341

İşçi Postalarının Değişme Süresi.................................................... 342

Postalar Halinde Çalışmalarda Dinlenme ...................................... 343

Kadın İşçilerin Gece Postalarında Çalıştırılması............................. 343

MEVSİM VE KAMPANYA İŞLERİNDE UYGULANACAK KURALLAR       344

Mevsimlik İş Sözleşmeleri Belirsiz ya da Belirli Süreli Yapılabilir.. 346

Mevsimlik İşçinin Kıdem Tazminatı Çalıştığı Sürelere Göre Hesaplanır     348

Mevsimlik İşçi İş Güvencesinden Yararlanır................................. 349

Mevsimlik İşçi Yıllık Ücretli İzin Hakkından Yararlanamaz........... 349

Mevsimlik İşçinin Sendikaya Üye Olma Hakkı Vardır.................... 351

AĞIR VE TEHLİKELİ İŞLERDE UYGULANACAK KURALLAR 351

Ağır ve Tehlikeli İşlerde Çalıştırılacak İşçiler................................. 351

Sağlık Raporu Alma Zorunluluğu................................................... 352

Mesleki Eğitim Alma Zorunluluğu.................................................. 353

ALT İŞVEREN (TAŞERON) KULLANIMI.......................... 355

Alt İşverenin Tanımı...................................................................... 355

Asıl İşverenin, Alt İşverenin İşçilerine Karşı Sorumluluğu............. 356

Ölçüsüz Taşeronlaşmaya Karşı Önlemler....................................... 357

 

EK: YARGITAY KARARLARI........................................... 361

YARARLANILAN KAYNAKLAR...................................... 453